Pożyteczne BIEDRONKI - co jedzą, gdzie się chowają i jak je zwabić do ogrodu?

Biedronki to jedne z nielicznych owadów, których się nie boimy...
a wręcz lubimy. Nazywane są sympatycznie bożymi krówkami (a po angielsku ladybugs). Nie wyglądają groźnie... jednak wbrew swojemu łagodnemu urokowi biedronki to prawdziwe maszyny do zabijania – innych owadów – przede wszystkim wielu ogrodowych szkodników.

pożyteczne biedronki fot. Andreas Krappweis Freeimages

Biedronki to dobrze wszystkim znane niewielkie chrząszcze z rodziny biedronkowatych (Coccinellidae). Na świecie występuje ponad 5 tysięcy gatunków, a w Polce zaledwie około 80. Najczęściej spotykana jest biedronka siedmiokropka i biedronka dwukropka.

Ostatnio w Polsce coraz częściej można spotkać biedronki azjatyckie. Dowiedz się o nich więcej z artykułu: Biedronki azjatyckie - czy są groźne?

Biedronka siedmiokropka ma owalne i wypukłe ciało, szeroką głowę i krótkie czułki oraz charakterystyczne, szerokie przedplecze, na bokach którego znajdują się dwie, białe plamki. Na czerwonych pokrywach ma siedem czarnych kropek – po trzy na każdej z pokryw i jedną na ich łączeniu.

biedronka owad dorosły fot. PDPhotos Pixabay Public Domain CC0
fot. PDPhoto
larwa biedronki fot. 7854 Pixabay Public Domain CC0
fot. 7854

Larwy biedronek w niczym nie przypominają swoich kolorowych rodziców. Mają wydłużone czarne ciało, wyraźnie zaznaczoną głowę i 3 pary odnóży. Niestety larwy biedronek są mało znane i bardzo często brane za szkodniki (i niszczone), dlatego też warto dobrze zapamiętać jak wyglądają bo jeśli damy im „święty spokój” to za kilka tygodni przeobrażą się w osobniki dorosłe (które na szczęście trudno pomylić ze szkodnikami).

Pożyteczne biedronki - co jedzą?

Biedronki to „ogrodowi ochroniarze” i nasi mali (wielcy) sprzymierzeńcy w walce ze szkodnikami. Zarówno larwy jak i dorosłe chrząszcze zjadają przede wszystkim mszyce jednak nie są zbytnio wybredne i nie pogardzą innymi owadami. W ich menu często pojawiają się miodówki, roztocza, mączliki, czerwce, tarczniki, a nawet larwy muchówek, chrząszczy oraz niewielkie gąsienice. Biedronki są bardzo żarłoczne – w ciągu swojego życia mogą zjeść kilkaset mszyc przez co pomagają nam w ograniczaniu liczebności tych szkodników!

Poznaj innych ogrodowych sprzymierzeńców - przeczytaj artykuł: Pożyteczne owady w ogrodzie - owady drapieżne i zapylające kwiaty

biedronka zjada mszycę fot. Anderson Mancini CC BY-SA 3.0 Flickr
fot. Anderson Mancini
CC BY-SA 3.0 Flickr
larwa biedronki zjada mszycę fot. Gilles San Martin CC BY-SA 3.0 Wikimedia Commons
fot. Gilles San Martin
CC BY-SA 3.0 Wikimedia Commons

Cykl życia biedronek

Biedronki można zaobserwować już od wczesnej wiosny, kiedy to wychodzą ze swoich zimowych kryjówek. Zimują dorosłe osobniki, najczęściej w stertach liści, kamieni lub patyków, w zagłębieniach kory lub innych kryjówkach (np. na strychu lub w opuszczonej budce dla ptaków).

Po zimowym śnie chrząszcze są bardzo żarłoczne – jedzą mszyca za mszycą – szybko odzyskują utracone siły i przygotują się do rozmnażania. Samice składają jaja na początku maja. Jaja biedronek są żółte lub pomarańczowe, beczułkowate. Często są składane w skupiskach (po 30-50 sztuk), w pobliżu kolonii mszyc, aby młode osobniki już od momentu wyklucia miały stały dostęp do pokarmu.

Larwy występują najliczniej od czerwca do sierpnia. Są bardzo żarłoczne i zjadają wszystko co wpadnie im w odnóża (głaszczki szczękowe o kształcie toporków). Gdy brakuje im pokarmu mogą nawet zjadać jaja innych biedronek, a nawet swoje młodsze rodzeństwo. Larwy po około 3 tygodniach przeobrażają się w poczwarki, które po kilku dniach zmieniają się w dorosłe chrząszcze. W Polsce występują dwa pokolenia (w przypadku biedronki siedmiokropki). Osobnik dorosłe żerują aż do mrozów, aby wraz z nadejściem późnej jesieni znaleźć spokojną kryjówek w której przeczekają mroźną zimę.

Zobacz na filmach jak żerują biedronki i ich larwy



Jak zaprosić biedronki do naszego ogrodu?

Biedronki pojawią się w naszym ogrodzie jeśli znajdą w nim swój ulubiony pokarm (czyli mszyce żerujące na roślinach). Można je zwabić opryskując kolonie mszyc słodką wodą jednak nie polecamy tego zabiegu, gdyż przede wszystkim powoduje on rozrost kolonii szkodników!

zimujące biedronki fot. D Milligan Pixabay Public Domain CC0
zimujące biedronki
fot. D Milligan Pixabay Public Domain CC0

Aby biedronki dobrze się czuły w naszym ogrodzie powinien on bardziej przypominać leśne zarośla i dziką łąkę niż angielski trawnik, wypielone rabatki "pod linijkę” i równo przystrzyżone żywopłoty. Tylko jeśli pozostawimy kilka „dzikich” zakątków biedronki będą się tam dobrze czuły.

Dlatego jeśli chcesz zobaczyć w swoim ogrodzie biedronki to: nie koś trawy zbyt nisko, pozostaw chwasty (jako miejsce kryjówki), sterty liści i patyków (miejsce do zimowania) oraz ogranicz do minimum stosowanie chemicznych środków ochrony roślin i nawozów mineralnych. Zamiast nich stosuj naturalne wyciągi i gnojówki z roślin oraz kompost.

O tym jak uprawiać ogród w zgodzie z przyrodą dowiesz się z artykułu: Ekoogrodnictwo - ogród w zgodzie z naturą

 

Tekst: Reakcja ZielonyOgrodek.pl, zdjęcie tytułowe: Andreas Krappweis Freeimages

Zobacz też:

 

Polecamy produkty ogrodnicze w sklepie internetowym Sadowniczy.pl